Çin’den tüm dünyaya yayılan ve insanlarda körlük yapabilen bir virüs, yapılan son araştırmalarla gün yüzüne çıktı. Nature Microbiology dergisinde yayımlanan çalışmaya göre, genellikle deniz canlılarına bulaşan bu virüs, insanlara da geçiş yapabiliyor. Tedavisi henüz bulunmayan bu virüs, hastalığa yakalanan bireylerin görme yetisini kaybetmesine neden olurken, hastalığın belirtileri de zamanla belirginleşiyor.
Son yıllarda Çin’de artan nedeni bilinmeyen göz hastalıkları, doktorları harekete geçirdi. Araştırmacılar, insanları yıllardır kör eden bu virüsü “kalıcı oküler hipertansiyon viral anterior üveit” olarak adlandırdı. Hastalık, göz içindeki basınç artışı ve iltihaplanma ile kendini gösteriyor. Ancak, hastalığın tanısı koymak oldukça güç oldu. Geleneksel virüs testlerinin başarısız olmasının ardından, bilim insanları göz dokularından örnekler alarak araştırmalarına devam etti. Elektron mikroskopu kullanarak yapılan incelemelerde, deniz canlılarında görülen CMNV virüsünün insan gözünde de var olduğu doğrulandı. Bu bulgu, su altı canlılarından insanlara sıçrayan ilk göz hastalığı olarak kaydedildi.
Araştırma ekibi, 2022-2025 yılları arasında tanı alan 70 hastayı inceledi ve ameliyat sırasında alınan dokularda sağlıklı bireylerde bulunmayan virüs parçacıkları tespit etti. Genetik analizler, virüsün deniz canlılarındaki versiyonu ile %98.96 oranında benzerlik gösterdiğini ortaya koydu. Bilim insanları, bu sonuçları “Bu çalışma, bir su canlısı virüsünün yeni bir insan hastalığı ile ilişkisini ilk kez net bir şekilde ortaya koyuyor” şeklinde değerlendirdi.
Çiğ deniz ürünleri tüketenler için dikkatli olmaları gerektiği vurgulanıyor. Laboratuvar deneyleri, deniz canlılarına ait virüsün artık memelileri de etkilediğini gösterdi. Fareler üzerinde yapılan gözlemlerde de benzer semptomlar tespit edildi. Bu durum, virüsün sadece gözde değil, aynı zamanda hastalığın kaynağı olduğunu kesin bir şekilde kanıtladı.
Araştırmaya katılan bireylerin yaşam tarzı incelendiğinde, virüsün bulaşma yolları hakkında dikkat çekici bulgular elde edildi. Katılımcıların çoğu, eldiven kullanmadan çiğ deniz ürünlerini ayıklıyor ya da pişirmeden tüketiyordu. Bilim insanları raporlarında, “Deniz canlılarının korunmasız bir şekilde işlenmesi ve çiğ olarak tüketilmesi, vakaların en yaygın maruz kalma biçimi olarak kaydedilmiştir” ifadesine yer verdi.
Bu sağlık riski yalnızca Çin ile sınırlı kalmamış olabilir. Küresel taramalar, virüsün Antarktika’dan Amerika kıtasına kadar 49 farklı türde yayıldığını saptadı. Denizden soframıza ulaşan bu yeni tehdit, potansiyel bir küresel sağlık sorunu oluşturmaktadır.
