ABD’de İsrail ve Lübnan Arasında Ateşkes Görüşmeleri Başlıyor

İsrail ve Lübnan, 16 Nisan 2026’da Amerika Birleşik Devletleri’nde ateşkes müzakerelerine başlamaya hazırlanıyor. Devam eden çatışmalar sonucunda Lübnan’dan 1,2 milyon kişi, İsrail’in kuzey bölgelerinden ise on binlerce kişi evlerini terk etmek zorunda kaldı. 28 Şubat’ta İran’a yönelik hava saldırılarına başlayan İsrail, Mart ayı boyunca Lübnan’a yönelik de saldırılar gerçekleştirdi. Başbakan Binyamin Netanyahu, bu saldırıların Hizbullah hedeflerine yönelik olduğunu belirtse de, sivil kayıplar da yaşandı. Çatışmaların başlangıcından bu yana Lübnan’da 2.055, İsrail’de ise iki sivil ve 12 askerin hayatını kaybettiği açıklandı. İran, ABD ile varılan ateşkesin Lübnan’ı da kapsadığını ve İsrail’in saldırılarının bu ateşkesi ihlal ettiğini vurguladı.

Bu gelişmelerin ardından ABD’nin arabuluculuğunda, İsrailli ve Lübnanlı yetkililerin 14 Nisan’da Washington’da bir araya geleceği duyuruldu. Reuters’a göre, 1993 yılından bu yana iki ülke arasında böyle bir görüşme gerçekleştirilmemişti. İsrail ve Lübnan, diplomatik ilişkilere sahip olmadıkları için, bu önemli görüşme sırasında her iki ülkenin Washington büyükelçileri temsilci olarak görev yapacak.

Görüşmeler öncesinde, aralarında İngiltere, Fransa, İspanya ve Yunanistan’ın bulunduğu 17 ülke, İsrail ve Lübnan’ın bu fırsatı kalıcı bir barışa giden yolda değerlendirmesi gerektiğini belirtti. Ülkelerin dışişleri bakanları tarafından yapılan ortak açıklamada, “Lübnan halkı ve yetkilileriyle tam dayanışma içerisindeyiz” ifadelerine yer verildi.

Lübnan Cumhurbaşkanlığı, görüşmenin ateşkes koşulları üzerine olacağını ve bir uzlaşma sağlanırsa kalıcı ateşkesin de ele alınacağını ifade etti. Ancak Hizbullah, bu müzakerelere karşı çıkarak sonuçlarını tanımayacaklarını duyurdu ve binlerce destekçisiyle Beyrut’ta protesto düzenledi. BBC’nin Ortadoğu Muhabiri Hugo Bachega, “Lübnan barış istiyor ama öncelikle Hizbullah’ın ikna edilmesi gerekiyor” şeklinde yorum yaptı ve Lübnanlı yetkililerin müzakerede sunabileceği sınırlı seçenekler olduğunu belirtti.

İsrail’in Washington Büyükelçiliği ise Hizbullah ile herhangi bir görüşmeyi reddettiğini duyurdu.

Hizbullah, Lübnan’da faaliyet gösteren, İran tarafından desteklenen ve Şii İslamcı bir siyasi parti ve silahlı örgüt olarak biliniyor. “Allah’ın Partisi” anlamına gelen Hizbullah, dünyanın en güçlü devlet dışı askeri güçlerinden biri olarak tanımlanıyor. 1992 yılında Hasan Nasrallah liderliğe geldi ve 27 Eylül 2024’te suikasta uğrayana kadar bu görevde kaldı. 1960’lar ve 1970’lerde Lübnan’da yaşanan Şii İslami uyanışın köklerine sahip olan Hizbullah, 1980’lerin başında ortaya çıktı. İsrail’in Lübnan’ı işgali sırasında, İran’ın askeri ve mali desteğiyle kurulan grup, Lübnan’ın güneyinde yaşayan ve tarihsel olarak güçsüz bırakılmış Şii toplumunun savunulmasını amaçlayan bir yapı olarak gelişti. 2000 yılında İsrail’in Lübnan’dan çekilmesinin ardından Hizbullah, silahları bırakma yönündeki baskılara karşı koyarak askeri kanadı “İslami Direniş”i güçlendirmeye devam etti. Ayrıca, meclisteki Direnişe Sadakat Bloku üzerinden Lübnan’ın siyasi sisteminde önemli bir güç haline geldi ve kabinede veto hakkı kazandı. Hizbullah’ın askeri kapasitesinin, Lübnan ordusunu geride bıraktığı düşünülüyor.